วิธีดูแลความปลอดภัยระหว่างมีความสัมพันธ์ทางเพศ
กระบวนการตามธรรมชาติอาจวุ่นวายและมักต้องมีแนวทางหรือกฎเกณฑ์เพื่อให้ทุกคนที่เกี่ยวข้องปลอดภัยและได้ประสบการณ์ที่ดี การมีข้อมูลที่ถูกต้องจะสร้างความแตกต่างระหว่างประสบการณ์ที่ดีงามกับประสบการณ์ที่เลวร้ายได้
มนุษย์เรามีมุมมองหลากหลายเกี่ยวกับความถูกผิดในเรื่องเพศมาโดยตลอด และยังคงเป็นเช่นนั้นจนถึงวันนี้ การหาข้อสรุปร่วมกันในเรื่องที่เกี่ยวพันกับชีวิตมนุษย์จึงไม่ใช่เรื่องง่าย บางครั้งคุณอาจต้องปฏิบัติตนต่างจากคนรอบข้างเพื่อปกป้องตนเอง
สองด้านของเหรียญเดียวกัน
เรื่องเพศมีแง่มุมที่น่ายินดีมากมาย ไม่ว่าจะเป็นความสุข ความใกล้ชิดระหว่างบุคคล ประโยชน์ต่อสุขภาพจำนวนมาก และที่สำคัญยิ่ง คือศักยภาพในการให้กำเนิดชีวิตใหม่! ประสบการณ์ทางเพศที่ดีมักเป็นแหล่งที่มาของความรู้สึกดีมากมาย
แต่ในทุกสิ่งย่อมมีความสมดุล เรื่องเพศก็เช่นกัน เพราะประสบการณ์ทางเพศด้านลบอาจส่งผลกระทบต่อชีวิตตลอดไป โดยเฉพาะเมื่อเกี่ยวข้องกับ โรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์, ตั้งครรภ์โดยไม่วางแผน หรือ การข่มขืน อย่างใดอย่างหนึ่งก็สร้างบาดแผลได้ บางคนอาจเจอทั้ง 3 เรื่อง
ที่แย่กว่านั้น คืออคติต่อเรื่องเพศยังบดบังการสนับสนุนและขัดขวางการให้ความรู้อย่างถูกต้องต่อสาธารณะ ซึ่งอาจป้องกันความทุกข์ได้
มีหลายเหตุผลที่ทำให้เราเสี่ยงเมื่อเกี่ยวข้องกับเรื่องเพศ และแต่ละประเด็นก็มีความซับซ้อน
การศึกษาเรื่องเพศ (และการขาดข้อมูล)
การขาดข้อมูลเกี่ยวกับเรื่องเพศยังเป็นปัญหาเรื้อรังในวงกว้าง แม้แต่สังคมหรือประเทศที่ก้าวหน้าด้านวิทยาศาสตร์ บางครั้งก็ยังรู้สึกอึดอัดกับการพูดถึงเรื่องเพศ ผู้ใหญ่หลายคนเลือกเก็บข้อมูลนี้จากเยาวชนเพราะคิดว่าจะปกป้อง แต่บ่อยครั้งกลับสร้างมุมมองที่ไม่เป็นจริงและมองเยาวชนว่าไร้เดียงสาเกินเหตุ
มุมมองที่ว่า ‘ถ้าเด็กยังไม่ควรมีเพศสัมพันธ์ ก็ไม่ควรเรียนรู้เรื่องเพศ’ แม้ตั้งใจดี แต่ลืมคิดถึงความจริงที่ว่าผู้ใหญ่ไม่สามารถควบคุมว่าเยาวชนจะมีเพศสัมพันธ์เมื่อไรและอย่างไร อีกทั้งยังละเลยหน้าที่ในการสอนวิธีป้องกันการตัดสินใจผิดในสถานการณ์จริง
ถ้าวัยรุ่นไม่รู้จักกายวิภาคพื้นฐาน อาจตั้งครรภ์หรือทำให้คนอื่นตั้งครรภ์โดยไม่ตั้งใจ ซึ่งย้อนกลับคืนไม่ได้ มีแต่ต้องรับมือ เช่นเดียวกับ ใครที่ไม่รู้ว่า ‘ความสัมพันธ์ที่ดีควรเป็นอย่างไร’ ก็เสี่ยงถูกกระทำมากขึ้น และถ้าไม่รู้จักอาการของโรคติดต่อทางเพศ หรือไม่รู้ว่าโรคเหล่านี้บางชนิดไม่มีอาการ ก็เสี่ยงติดโรคมากขึ้น
การขาดข้อมูลนำมาซึ่ง ข้อมูลผิด ความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับเรื่องเพศพบได้ทั่วไป โดยเฉพาะเมื่อข้อเท็จจริงไม่ถูกเผยแพร่ แม้คนที่มีความรับผิดชอบก็ยังได้รับผลเสีย หากข้อมูลที่นำมาใช้ป้องกันตัวเองหรือผู้อื่นนั้นผิดพลาด เช่น:
- ตำนาน ‘ใช้ถุงยางสองชั้นดีกว่าหนึ่ง’ อาจนำไปสู่การติดโรคหรือการตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์ได้
- ตำนาน ‘เสียพรหมจรรย์แล้วท้องไม่ได้’ อาจนำไปสู่การตั้งครรภ์ไม่พึงประสงค์
- ตำนาน ‘ร่างกายหญิงจะปฏิเสธถ้าไม่ต้องการมีเพศสัมพันธ์’ อาจนำไปสู่การถูกข่มขืน
- ตำนาน ‘ทุกเรื่องเพศเป็นสิ่งไม่ดี’ อาจทำให้รู้สึกผิดตลอดชีวิต
การศึกษาเรื่องเพศที่รอบด้านมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อทุกคน เราไม่ควรให้ความกลัวของตนเองขวางกั้นการมอบความรู้ที่เป็นประโยชน์ต่อสังคมในการตัดสินใจเกี่ยวกับเพศ
กำแพงทางอารมณ์
ความจำเป็นในการรู้ข้อเท็จจริงจะชัดเจนขึ้นเมื่อพบกับการปฏิเสธของความเป็นจริง มนุษย์มักปฏิเสธ บิดเบือน หรือมองข้ามข้อมูลที่ขัดกับภาพที่ตัวเองเชื่อโดยไม่ทันสังเกต บวกกับความสัมพันธ์อันซับซ้อนกับเรื่องเพศทำให้ทุกอย่างยิ่งยากขึ้น
การสื่อสารระหว่างคู่รักไม่เพียงพอ มีความเสี่ยงสูง ถ้ามีแต่คำสอนว่า ‘ห้ามมีเพศสัมพันธ์’ โดยไม่ให้เหตุผลหรือข้อมูล การพูดคุยกันเกี่ยวกับเรื่องเพศย่อมรู้สึกผิด ทั้งที่การมีความสัมพันธ์ต้องอาศัยความไว้วางใจ แต่บรรยากาศลึกลับและรู้สึกบาปของเรื่องเพศขัดขวางการพูดคุยเรื่องสุขภาพและความปลอดภัย รวมถึงความรู้สึกลังเลหรือคำถามต่อการมีเพศสัมพันธ์
โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ที่ ขาดความมั่นใจในตัวเอง ผลสำรวจพบว่าหลายคนเลี่ยงพูดเรื่องสำคัญ (อย่างความจำเป็นของการป้องกัน) เพราะกลัวบทสนทนาไม่ดีจะกระทบความสัมพันธ์ คุณเคยยอมปล่อยให้ความกังวลต่อความสัมพันธ์สำคัญกว่าความปลอดภัยของตนเองหรือของเขาหรือไม่?
หนึ่งในเหตุผล คืออันตรายต่างๆ ดูเหมือนไม่ใช่เรื่องจริง สังคมมักทำให้ประสบการณ์ทางเพศที่ไม่ดีเป็นสิ่งที่ควรอับอายและซ่อนเร้น ซึ่งอันตรายเพราะเหยื่อจะลำบากใจในการขอความช่วยเหลือ และยังสร้างภาพลวงว่าประสบการณ์เลวร้ายเกิดได้น้อย
ผู้มีอายุมากกว่าและประสบการณ์มากกว่า อาจใช้ความกลัวหาประโยชน์จากคนที่อายุน้อยกว่าและไม่รู้อะไรดีพอ ไม่มีใครมีสิทธิ์บังคับให้คุณมีเพศสัมพันธ์โดยขัดกับความต้องการ ถ้าคุณไม่กล้าพูดคุยเรื่องเพศที่ปลอดภัยและความยินยอมร่วมกันกับคู่รัก อาจต้องทบทวนสุขภาพของความสัมพันธ์
การคิดตัดสินใจอย่างเป็นกลางอาจเป็นเรื่องยากเมื่อมีความรู้สึกรักหรือผูกพันเข้ามาเคลือบแฝง การเคารพอำนาจเหนืออาจทำให้เรามองข้ามสิ่งที่ควรตั้งคำถาม และความรักก็มักทำให้เราตาบอด
ผู้ที่เติบโตมาใน สภาพแวดล้อมที่ต่อต้านเรื่องเพศ อาจมีความรู้สึกเชิงลบต่อประเด็นเหล่านี้อย่างรุนแรง แม้โอกาสเปลี่ยนแปลงหรือสิ่งแวดล้อมปัจจุบันจะเปิดกว้างขึ้นแต่ประสบการณ์วัยเด็กก็ยังหลงเหลือในจิตใจ
ความสัมพันธ์ที่มีสุขภาพดีคือความสัมพันธ์ที่กล้าพูด กล้าเปิดเผย กล้าไว้วางใจทั้งกับตนเองและผู้อื่น ความตั้งใจอย่างเดียวไม่เพียงพอ ในช่วงเวลาแห่งอารมณ์รุนแรง อาจหลงลืมหลักความปลอดภัยโดยคิดว่าเป็นการแสดงความไว้ใจ
คุณอาจคิดว่าคู่รักจะบอกคุณเองหากเขาเป็นโรคติดต่อทางเพศ แต่เขาอาจเลือกปิดบังเพราะรู้สึกอาย หรือเห็นแก่ความสุขมากกว่าความปลอดภัยของคุณ หากเขาปิดบังต่อทุกคู่ที่ผ่านมา คุณก็ยิ่งเสี่ยงติดเชื้อ
ข้อผิดพลาดเชิงปฏิบัติ
ความผิดพลาดระหว่างมีเพศสัมพันธ์เกิดได้หลายรูปแบบ
เช่น การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน เป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญของการติดโรคติดต่อทางเพศ ถึงแม้ว่าจะมีทั้ง การคุมกำเนิดแบบฮอร์โมน และ ไม่ใช้ฮอร์โมน แต่การคุมกำเนิดแบบกั้น (ถุงยาง) เท่านั้นที่มีประสิทธิผลต่อการป้องกันโรคติดต่อทางเพศ โดยครอบคลุมทั้งเพศสัมพันธ์ทางช่องคลอด ทวารหนัก และช่องปาก
ผู้คนจำนวนไม่น้อยยังไม่รู้ข้อเท็จจริงพื้นฐานเกี่ยวกับโรคติดต่อทางเพศ แม้บางคนจะรู้ว่าโรคสามารถไม่มีอาการได้ ก็ยังคิดว่าตัวเองปลอดภัย ทั้งที่ไม่มีหลักฐานรองรับ เพียงเพราะเชื่อว่าเรื่องร้ายเกิดกับ ‘คนอื่น’ ไม่ใช่ตัวเอง
การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกันยังก่อให้เกิดความเสี่ยงตั้งครรภ์ หากเกิดขึ้นแล้ว ควรพิจารณา ยาคุมฉุกเฉิน และ การรักษาป้องกันหลังสัมผัสเชื้อ
ยาคุมฉุกเฉิน เป็น การคุมกำเนิดฉุกเฉิน สำหรับหญิงที่มีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกันหรือเมื่อวิธีคุมกำเนิดล้มเหลว ควรรับประทานโดยเร็วที่สุดหลังจากมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน และต้องภายในระยะเวลาที่กำหนด (โปรดดูรายละเอียดบนฉลากยา)
คุณสามารถใช้ยาคุมฉุกเฉินได้ทุกช่วงของรอบเดือน แต่ต้องระวังว่ายาไม่สามารถยุติการตั้งครรภ์ที่ฝังตัวแล้ว มันทำงานโดยชะลอหรือป้องกันการตกไข่มากกว่า หลายคนมักหมกเม็ดความเสี่ยง อย่าปล่อยเวลาผ่านไปโดยไม่ตัดสินใจเพราะจะยิ่งเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์
การป้องกันหลังสัมผัสเชื้อ หรือ PEP คือการใช้ยาต้านไวรัสเอชไอวีระยะสั้นที่ต้องใช้เร็วที่สุดหลังจากรับเชื้อเอชไอวี เพื่อป้องกันเชื้อฝังตัวในร่างกาย ต้องเริ่มยาภายใน 72 ชั่วโมงเท่านั้นเพื่อให้เห็นผลสูงสุด ถ้าเริ่มทันเวลา PEP สามารถลดโอกาสติดเชื้อเอชไอวีได้มากกว่า 80% และต้องใช้ยาต้านเป็นเวลา 28 วันด้วย
การมึนเมา
สารมึนเมาอาจสร้างความสุขและเกี่ยวข้องกับบรรยากาศแห่งการสังสรรค์เสมอ คำว่า 'น้ำหล่อเลี้ยงสังคม' (โดยเฉพาะแอลกอฮอล์) หมายถึง ความรู้สึกเป็นเพื่อนร่วมชมรมขณะเมา แต่ก็มีบางคนฉวยโอกาสจากสถานการณ์เช่นนี้
ยาข่มขืน หมายถึงสารออกฤทธิ์ที่นำมาใช้เพื่ออำนวยความสะดวกในการล่วงละเมิดทางเพศ ทำให้เหยื่อถูกควบคุมตัวได้ง่ายขึ้นและขัดขืนได้น้อยลง หรือจำรายละเอียดเหตุการณ์ไม่ได้
ยิ่งเมามากเท่าไหร่ การรับรู้สายตา การได้ยิน การประเมินความเสี่ยงและการประสานงานของร่างกายยิ่งแย่ลง เวลาในการตอบสนองและสมาธิก็ลดลงเช่นกัน บางคนยังพอมีสติรับรู้ช่วงหนึ่ง บางคนแทบไม่เหลือการควบคุมตนเอง
ถ้าคุณจะลองอะไรใหม่ๆ ควรศึกษาข้อมูลให้ดี! และอย่าลืมว่าผลของสารแต่ละชนิดขึ้นกับอายุ รูปร่าง ประวัติสุขภาพ พันธุกรรมของตัวเองด้วย
ยิ่งควบคุมร่างกายได้น้อย ยิ่งเปราะบางต่ออันตราย คุณสามารถวางแผนป้องกันไว้ล่วงหน้า ลองดูเคล็ดลับเหล่านี้ที่อาจช่วยคุณรอดปลอดภัยในคืนปาร์ตี้:
- ควรอยู่กับเพื่อนที่ไว้ใจได้เสมอ เพื่อนจะช่วยสังเกตพฤติกรรมแปลกๆ หรือป้องกันการถูกคุกคามได้ คุณเองก็เป็นเพื่อนที่ดีแบบนี้ให้ผู้อื่นได้เช่นกัน
- รู้ขีดจำกัดตัวเอง ตรวจสอบว่าดื่ม/สูบ/กินมากแค่ไหนจะช่วยให้คุณควบคุมสติและสิ่งแวดล้อมรอบข้าง
- อย่าละสายตาจากแก้วของตัวเอง เพราะยาบางชนิดละลายในน้ำได้ง่าย คนร้ายอาจแอบใส่ลงในแก้วของคุณ ควรปิดฝา/เอามือกั้นขณะไม่ได้จ้องมองโดยตรง โดยเฉพาะในคลับหรือบาร์
- เตรียมตัวและวางแผนล่วงหน้า แจ้งเพื่อนสนิทสัก 2-3 คนว่าคุณจะไปที่ไหน และมีแผนคร่าวๆ สำหรับค่ำคืนนี้ (รวมถึงที่ค้างคืน) ชาร์จแบตโทรศัพท์ให้เต็ม พกเครื่องชาร์จ และถ้าต้องใส่รองเท้าส้นสูง ลองพกรองเท้าพื้นเรียบไปด้วย
- อยู่ในพื้นที่สาธารณะ คนยิ่งเยอะ ความปลอดภัยยิ่งสูง
- พกของป้องกันตนเองเมื่อจำเป็น อย่างกุญแจรถแบบเสียบมือ หรืออุปกรณ์ป้องกันถูกกฎหมาย เช่นสเปรย์พริกไทย
เราไม่ควรต้องวางแผนป้องกันตัวเองตลอดเวลา แต่ในความจริง ‘กันไว้ดีกว่าแก้’ ยังใช้ได้เสมอ
ไม่ว่าคุณคือใคร มาจากที่ใด การติดตามข้อมูล รักษาจุดยืนที่ถูกต้อง และเคารพตัวเองกับผู้อื่น ย่อมไม่ใช่เรื่องผิดพลาด
คุณสามารถติดตามรอบเดือนด้วยแอป WomanLog ดาวน์โหลด WomanLog ได้เลย:
