9 วิธีขจัดผมมันให้หมดจดแบบถาวร
ทุกคนที่ต้องรับมือกับผมมัน ย่อมรู้ดีว่ามันเป็นเรื่องที่น่ารำคาญและทำให้ไม่สะดวกสบายในชีวิตประจำวัน แต่บางครั้งมันก็ไม่ใช่แค่ความน่ารำคาญเท่านั้น หนังศีรษะมันมีแนวโน้มจะระคายเคือง มีรังแค และปัญหาผิวหนังอื่น ๆ หากอยากขจัดความมันส่วนเกินบนหนังศีรษะ คุณต้องรู้ถึงต้นตอของปัญหา มาดูกันว่าอะไรทำให้ผมมันและเรียนรู้ 9 วิธีลดการผลิตน้ำมันบนหนังศีรษะให้น้อยลง
ตื่นเช้ามาก็พบว่าคุณกำลังจะสายแล้ว ส่องกระจกเจอว่าผมต้องสระอีกแล้ว ทั้งที่เพิ่งสระเมื่อคืนหรือเมื่อเช้า ไม่ว่าจะใช้แชมพูสูตรไหนก็ไม่สามารถทำให้ทรงผมนุ่มเบาเด้งได้นานเกินไม่กี่ชั่วโมง หากเรื่องนี้ฟังดูคุ้น ๆ คุณอาจเป็นหนึ่งในคนที่มีหนังศีรษะมัน
จะรู้ได้อย่างไรว่าเรามีผมมัน?
เส้นผมของทุกคนจะมันในที่สุดเช่นเดียวกับผิวหนังส่วนอื่น ๆ เพราะหนังศีรษะเรามีต่อมไขมันขนาดเล็กอยู่ตามรูขุมขน ซึ่งผลิตไขมันผสมหลายชนิดที่เรียกว่า ซีบัม ซีบัมนี้ช่วยปกป้องและหล่อลื่นหนังศีรษะ ป้องกันรังแค การติดเชื้อ และอาการระคายเคืองผิวต่าง ๆ อีกทั้งยังทำให้ผมดูเงางาม แต่เมื่อมีซีบัมมากเกินไป กลับกลายเป็นปัญหา เมื่อไขมันหลั่งออกมามาก มันจะสะสมที่โคนผม อุดตันรูขุมขน และเกิดขี้ไคลสะสม ผมจึงดูมันและมีรังแค!
ถ้าไม่สามารถเว้นวันสระผมได้เลยเพราะหนังศีรษะและเส้นผมมันเยิ้มตลอดเวลา แปลว่าคุณมีผมมันแล้ว อาการเพิ่มเติมที่ควรสังเกต :
- หนังศีรษะคัน ไม่สบาย
- เส้นผมลีบแบน ไม่มีชีวิตชีวา แม้เพิ่งสระผม
- มีรังแค หรือรู้สึกว่าหนังศีรษะสกปรก
อะไรคือสาเหตุของผมมัน?
กรรมพันธุ์
ต้นตอหลักที่ทำให้ผมมันคือกรรมพันธุ์ ขนาดของต่อมไขมันและปฏิกิริยาต่อฮอร์โมนของแต่ละคนนั้นถูกกำหนดโดยพันธุกรรม โรคสิว ผิวแห้ง และผมมัน มักพบในครอบครัวเดียวกัน เพราะเส้นผมที่บางมันจะเคลือบด้วยไขมันได้เร็วกว่า แถมยังไม่มีวอลลุ่มมาช่วยปิดบังความลีบแบน ถึงปัจจัยกรรมพันธุ์จะแก้ไม่ได้โดยตรง แต่ก็สามารถจัดการการผลิตซีบัมให้เหมาะสมขึ้นและเว้นระยะสระผมได้หลายวัน
การสระผมบ่อยเกินไป
พอสังเกตว่าผมสกปรกเราก็มักจะสระผมใช่ไหม? อันที่จริง การสระผมบ่อยเกินไปอาจทำให้หนังศีรษะแห้งและร่างกายชดเชยด้วยการผลิตซีบัมเพิ่มขึ้น ลองลดการสระผมเหลือวันเว้นวันหรือทุก 2-3 วันดู
ใช้ผลิตภัณฑ์ผมผิดประเภท
ผลิตภัณฑ์บำรุงผมแบบไม่ต้องล้างออก สเปรย์หรือแชมพูสูตรเข้มข้น อาจกระตุ้นหรือลดการทำงานของต่อมไขมันได้ ผลที่ตามมาคือผมจะยิ่งมันหนักขึ้น ผลิตภัณฑ์ที่หนา ๆ จะกดทับและเหลือคราบบนเส้นผม ทำให้ดูหมองคล้ำแม้ผ่านการสระผมมาแล้ว
ชอบจับหรือหวีผมบ่อย ๆ
ผมที่เพิ่งสระใหม่ ๆ จะเบา สัมผัสดีจนอยากจับมันบ่อย ๆ แต่ยิ่งแตะต้องผมมากเท่าไร ยิ่งทำให้ผมมันเร็ว แม้มือล้างสะอาดก็ยังมีไขมันธรรมชาติเคลือบอยู่ พอเอามือลูบผมก็ยิ่งทำให้ความมันกระจายจากหนังศีรษะไปทั่วเส้นผม
คุณภาพน้ำไม่ดี
เรามักจะมองข้ามน้ำที่ใช้สระผม ทั้งที่น้ำกระด้างซึ่งมีแร่ธาตุโดยเฉพาะ แคลเซียมและแมกนีเซียมสูง อาจทำให้ผิวหนังแห้ง ระคายเคือง ทิ้งคราบบนผม และทำให้ผมเปราะ หนังศีรษะจะชดเชยด้วยการผลิตซีบัมเพิ่มขึ้น นอกจากนี้สบู่และแชมพูจะเกิดฟองยากในน้ำกระด้าง ทำให้เราใช้ผลิตภัณฑ์มากเกิดความจำเป็น น้ำประปาบางแห่งมีคลอรีนเพื่อฆ่าเชื้อโรคก็อาจรบกวนการปรับสมดุลของหนังศีรษะเช่นกัน
โภชนาการไม่ดี
การเลือกรับประทานอาหารหลากหลายและครบถ้วนสำคัญต่อสุขภาพหนังศีรษะและเส้นผม หากกินแต่ของทอด ขนมหวาน น้ำตาล และไขมันอุตสาหกรรม ร่างกายจะเกิดการอักเสบง่าย ต่อมไขมันก็อาจทำงานผิดปกติ ขาดแร่ธาตุและวิตามินก็ทำให้ผิวและผมขาดชีวิตชีวา
ฮอร์โมนเปลี่ยนแปลง
ฮอร์โมนส่งผลต่อผมและการผลิตซีบัมสูงมาก ผู้หญิงบางคนพบว่าผมมันขึ้นก่อนมีประจำเดือนหรือระหว่างตั้งครรภ์ เมื่อระดับ แอนโดรเจน สูงขึ้น แอนโดรเจน หรือฮอร์โมนเพศชาย จะไปจับกับต่อมไขมันและกระตุ้นการสร้างซีบัม ความผิดปกติทางต่อมไร้ท่ออย่าง ไทรอยด์ต่ำ และ กลุ่มอาการถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (PCOS) ก็เป็นปัจจัยผลิตไขมันส่วนเกินได้
ผลข้างเคียงจากยา
ยาบางชนิดมีผลกระทบต่อการผลิตซีบัม เช่น ยาคุมกำเนิด ฮอร์โมนทดแทน เพิ่มระดับเอสโตรเจนในร่างกาย ทำให้ผิวมัน สิว และผมมันได้ ยาสเตียรอยด์ ลิเทียม ยากันชัก บาร์บิทูเรต สเตียรอยด์แอนโดรเจน DHEA รวมถึงยาที่มีโบรไมด์หรือไอโอดีนก็ล้วนเกี่ยวข้องกับการผลิตไขมันมาก ตรวจสอบชื่อส่วนผสมยาและสอบถามแพทย์หากสงสัย
9 วิธีช่วยให้ผมมันสะอาดได้นานขึ้น
เมื่อรู้ต้นเหตุของปัญหาแล้ว นี่คือ 9 เคล็ดลับเพื่อดูแลสุขภาพหนังศีรษะและช่วยให้ผมของคุณสะอาดได้นานเกิน 1 วัน
1. ปรับเปลี่ยนผลิตภัณฑ์ดูแลผมใหม่ทั้งหมด
คุณรู้หรือเปล่าว่าผลิตภัณฑ์ผมที่ใช้อยู่มีอะไรบ้าง? แชมพูสำหรับ ผมหยิก หรือแห้ง และแชมพูที่เคลมว่าช่วยขจัดความหมองคล้ำ มักมีส่วนผสมที่ทำให้ผมบางและเส้นเล็กดูหนักและลีบถ้าคุณมีผมมัน ให้เลือกแชมพูสูตรอ่อนโยนและหลีกเลี่ยงพาราเบน ซัลเฟต และซิลิโคน สิ่งเหล่านี้อาจทำให้ผมเงาทันใจ แต่ระยะยาวจะระคายหนังศีรษะ กระตุ้นน้ำมัน ผลิตคราบ ทำให้ผมหมอง แตกง่าย และอาจนำไปสู่ ปัญหาผมร่วง เลือกหลีกเลี่ยงครีมบำรุงผมแบบไม่ต้องล้างออกและทรีตเมนต์ที่หนัก หากใช้นวดผมให้ลงเฉพาะกลางถึงปลายเส้นผม และล้างออกจนสะอาดก่อนเป่าผม
ลองเพิ่มแชมพูทำความสะอาดล้ำลึก หรือสครับหนังศีรษะในกิจวัตรดูแลผมของคุณ แชมพูแบบนี้มีสารทำความสะอาดมากกว่าแชมพูปกติ จึงสามารถขจัดน้ำมันและคราบผลิตภัณฑ์ออกได้ดี ควรใช้แต่น้อย เดือนละ 1-2 ครั้งก็พอ เว้นแต่ใครที่มีปัญหาผมมันหรือล้างด้วยน้ำกระด้างบ่อยจะเพิ่มความถี่ได้ สครับหนังศีรษะช่วยกระตุ้นการไหลเวียนเลือด กระตุ้นการเจริญเติบโตของเส้นผม ช่วยจัดการปัญหารังแค ผิวหนังอักเสบ ผื่น และขจัดคราบเครื่องสำอางและน้ำมันส่วนเกินได้อย่างล้ำลึก หากใช้ให้เหมาะสมจะช่วยฟื้นฟูหนังศีรษะและลดปัญหาผมมัน
2. หลีกเลี่ยงการจับ/หวีผมบ่อย
สิ่งที่ดีที่สุดที่ทำได้คือปล่อยให้ผมอยู่สงบ ๆ การหวีผมเป็นครั้งคราวช่วยป้องกันผมพันกันและกระจายน้ำมันได้ แต่ถ้าหวีหรือจับบ่อยจะทำให้ผมดูมันและรู้สึกสกปรกเร็วขึ้น หวีและแปรงผมมีไขมันและสิ่งสกปรกสะสมโดยเฉพาะหากเป็นผมบาง เลือกทรงและสไตล์ที่ดูแลง่ายใช้มือน้อย
3. ติดตั้งฟิลเตอร์กรองน้ำหรือน้ำอ่อน
จะรู้ว่าน้ำในบ้านคุณกระด้างหรือไม่ ให้เช็คกับประปาท้องถิ่น ซื้อชุดทดสอบน้ำกระด้าง หรือทดลองง่าย ๆ ที่บ้าน เติมน้ำสะอาด 1/3 ขวดใส ขนาดกลาง ใส่น้ำยาล้างจาน 2-3 หยด ปิดฝาเขย่าแรง ๆ ถ้ามีฟองขึ้นง่ายคือน้ำอ่อน ถ้าฟองน้อยให้เติมน้ำยาเพิ่มแล้วเขย่าอีก หากต้องใช้มากอยู่กว่าฟองจะขึ้น ส่วนน้ำนั้นคือกระด้าง
ฟิลเตอร์น้ำมีหลายชนิดที่ออกแบบมาเพื่อกำจัดสารปนเปื้อนเฉพาะทาง และเครื่องทำให้น้ำอ่อนจะเปลี่ยนแคลเซียม (Ca) และแมกนีเซียม (Mg) เป็นโซเดียมหรือโพแทสเซียม (Na หรือ K) ฟิลเตอร์อีกหลายชนิดสามารถกำจัดคลอรีน โลหะหนัก แบคทีเรีย ฯลฯ แต่ะละประเภทฟิลเตอร์ไม่อาจกำจัดสิ่งปนเปื้อนได้ครบทั้งหมด คุณควรศึกษาข้อมูลและเลือกฟิลเตอร์ให้เหมาะกับความต้องการ การใช้น้ำที่มีคุณภาพดีขึ้นในการสระผม จะช่วยปกป้องและฟื้นฟูหนังศีรษะและเส้นผมของคุณ
4. เลือกกินอาหารที่มีประโยชน์
ผมสุขภาพดีต้องอาศัยวิตามิน แร่ธาตุ และโปรตีนที่เพียงพอ วิตามินกลุ่มบี (โดยเฉพาะบี 7 หรือไบโอติน) สำคัญกับเส้นผม วิตามินอี ดี ซี สังกะสี ธาตุเหล็ก ซีลีเนียม ช่วยให้ผมงอกแข็งแรงและผลิตน้ำมันในระดับที่เหมาะสม
5. เช็คฮอร์โมนของคุณ
บางครั้งดูแลผมอย่างไรก็ยังมันในตอนเย็น อาจเกิดจากฮอร์โมนผิดปกติ เอสโตรเจน สูงเกินไปส่งผลให้ผิวมัน สิว และปัญหาผิว แอนโดรเจน ของผู้หญิงก็เพิ่มการสร้างซีบัมและผมร่วงด้วย ฮอร์โมนเพศไม่ใช่สาเหตุเดียว คอร์ติซอล สูงเรื้อรังทำให้ผิวและผมมัน ฮอร์โมนไทรอยด์ไม่สมดุลสร้างปัญหาผม สามารถตรวจระดับฮอร์โมนโดยแพทย์
6. ลดจำนวนครั้งที่สระผมต่อสัปดาห์
อาจทำยากแต่ลองค่อย ๆ ลดการสระผมลง จะช่วยให้ต่อมไขมันปรับตัว ทำงานปกติมากขึ้น ถ้าผมรู้สึกมันมากจริง ๆ ก็สระได้ แต่ถ้ามันแค่โคนและไม่มีธุระสำคัญ ปล่อยผมพักให้อีก 1 วัน ผิวที่ชุ่มชื่นและปรับสมดุลจะช่วยให้น้ำมันลดลงเอง
7. ลองมาสก์น้ำมัน
การใช้มาสก์น้ำมันอาจฟังดูขัดกับความรู้สึก แต่หลายคนยืนยันว่าช่วยได้ น้ำมันบางชนิดอย่าง น้ำมันเอสเซนเชียล ลดซีบัม เพิ่มความชุ่มชื้น กระตุ้นผมงอกใหม่ คุณไม่จำเป็นต้องใช้มาก แค่หยดใส่นิ้ว มวน-นวดบนหนังศีรษะ แล้วทิ้งไว้ 30-60 นาที ก่อนล้างออก น้ำมันที่นิยมเช่น อาร์แกน มะกอก โจโจ้บา อะโวคาโด องุ่น ใช้บำรุงและปกป้องผมแตกปลายได้
8. ปกป้องเส้นผมขณะนอน
คุณจะประหลาดใจว่าปลอกหมอนสกปรกได้ไวแค่ไหน น้ำยาปรับผ้านุ่ม ผงซักฟอก เมคอัพ สกินแคร์ และน้ำมันจากผิวเราก็สะสมอยู่บนปลอกหมอน กระทบกับผิวและผมขณะที่นอนโดยเฉพาะหากผมปล่อยยาวเปลือย แนะนำให้ถักเปียหลวม ๆ หรือมัดดังโงะกับผ้าคลุมผมผ้าไหมหรือซาติน จะช่วยลดความมัน ลดผมขาดร่วง
9. ระวังแชมพูแห้ง
ผมมันหลายคนมักเคยลองสเปรย์แชมพูแห้ง แม้ใช้ตอนฉุกเฉินจะช่วยเติมลุคได้ แต่หากใช้ประจำอาจก่อปัญหาได้เช่นกัน โดยเฉพาะแชมพูแห้งที่มีส่วนผสมสารเคมีระคายระบบทางเดินหายใจ ทิ้งคราบสะสมบนหนังศีรษะ ทำให้เกิดผื่น ระคายเคือง หรือผมร่วงแทน ลองเลือกแบรนด์วัตถุดิบธรรมชาติหรือทำเองจากแป้งข้าวโพด เบกกิ้งโซดา แป้งอาโรรูท แป้งเด็ก ไดอะตอมมาเชียส เอิร์ท หรือโกโก้ ชาร์โคล (เหมาะกับผมดำ) ช่วยซับน้ำมันได้ดีเช่นกัน
เมื่อผมมันเป็นมากกว่าเรื่องน่ารำคาญ
บางครั้งหนังศีรษะมัน ผมร่วง และผมบางเปราะ อาจเป็นสัญญาณบอกถึงโรคหรือความผิดปกติที่สลับแชมพูอย่างเดียวไม่หาย ร่างกายเราฟื้นฟูและสมานแผลอยู่ตลอด แต่อย่าละเลยสัญญาณเตือน
เซ็บเดิร์ม
เซ็บเดิร์มหรือผื่นผิวหนังอักเสบจากไขมัน มักเกิดบริเวณหนังศีรษะและผิวหนังที่มีต่อมไขมันหนาแน่น ผิวจะอักเสบ มัน และหลุดลอกสะเก็ด จากการตอบสนองของภูมิคุ้มกันเกินไปต่อเชื้อยีสต์บนผิว แม้บางรายหายได้เองแต่ส่วนมากควรใช้แชมพูหรือยาทาภายนอกเพื่อควบคุมอาการ
สะเก็ดเงิน
เป็นโรคภูมิแพ้เรื้อรังที่พบได้บ่อย สาเหตุจากภูมิคุ้มกันผิดปกติ เมื่อถูกกระตุ้น เช่น เครียด อากาศเย็น หรือติดเชื้อ จะมีอาการคัน แสบ เกิดผื่นหนาหลุดลอกตามเอว หัวเข่า ข้อศอก และหนังศีรษะ แม้ยังไม่มีวิธีรักษาหายขาด แต่ควบคุมอาการได้ด้วยยา ครีม หรือทำแสงบำบัด
กลุ่มอาการถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (PCOS)
ผู้หญิง 1 ใน 10 มีโอกาสเป็น PCOS อาการชัดเจนประกอบด้วยซีสต์ที่รังไข่ ฮอร์โมนแอนโดรเจนสูง ขนดก ตามใบหน้า อก หลัง แอนโดรเจนสูงจะกระตุ้นต่อมไขมัน ผิวมัน ผมมัน ผมร่วง หากมีฮอร์โมนผิดปกติ มีประจำเดือนน้อยหรือขาด หรือมีปัญหามีบุตรยาก แนะนำพบแพทย์ PCOS รักษาด้วยยาและการปรับไลฟ์สไตล์
สรุปส่งท้าย
ผมมันเป็นเรื่องน่ารำคาญ แต่ไม่จำเป็นต้องยอมแพ้มัน เราทุกคนมีลักษณะเฉพาะทางร่างกายหรือชีวภาพที่ต้องดูแล หากหนังศีรษะมันคือสิ่งที่คุณต้องรับมือ ขอแค่ประเมินสถานการณ์และปรับเปลี่ยนเพื่อฟื้นฟูหนังศีรษะและควบคุมซีบัมให้เส้นผมสะอาด สุขภาพดี เงางาม
ดาวน์โหลด WomanLog ได้แล้วตอนนี้:
